Vefkökur
Með því að smella á „Leyfa allar“ samþykkir þú notkun á vefkökum til þess að auka virkni vefsins, greina vefnotkun og aðstoða við markaðssetningu.
Nánar um vefkökurSkýr markmið tryggja öflugt sjálfbærnistarf
Árið 2025 unnum við áfram markvisst að sjálfbærnimarkmiðum okkar, héldum sjálfbærnidag Landsbankans í fjórða sinn, gerðum fyrsta mat okkar á áhrifum á líffræðilega fjölbreytni, áætluðum losun gróðurhúsalofttegunda frá útlánum í fimmta skiptið, endurnýjuðum Svansvottun mötuneytisins í nýju húsi og tókum þátt í viðskipta- og mannréttindahraðli Sameinuðu þjóðanna.
Áhersla á gagnsæja upplýsingagjöf
Við gerð sjálfbærniuppgjörs Landsbankans 2025 er horft til einfaldaðra draga að sjálfbærnistaðli Evrópusambandsins (ESRS) sem kom út í nóvember 2025.
Fjallað er um samstæðuna í sjálfbærniuppgjöri bankans út frá sömu forsendum og ársreikningur bankans fjallar um samstæðuna. Undir loftslagsbókhaldið fellur rekstur dótturfélagsins Landsbréfa á húsnæði og bílum, ferðir starfsfólks til og frá vinnu og ferðir starfsfólks vegna vinnu. Mannauðstölur fjalla eingöngu um starfsfólk Landsbankans. Landsbréf birta sjálfbærniupplýsingar sínar á sama tíma og ársreikning sinn.
Árið 2025 tók Landsbankinn við nýju dótturfélagi, tryggingafélaginu TM tryggingar hf. Sjálfbærniuppgjör TM er birt í sér kafla í sjálfbærniuppgjöri Landsbankans og fjallar um tímabilið 28. febrúar til 31. desember 2025 sem er tímabilið sem TM hefur verið hluti af samstæðu Landsbankans. Gera má ráð fyrir að TM verði hluti af loftslagsbókhaldi Landsbankans á samstæðugrunni í framtíðinni líkt og Landsbréf.
Sjálfbærniuppgjör
Landslag sjálfbærniupplýsingagjafar tekur stöðugt breytingum og Landsbankinn leggur áherslu á að bregðast hratt og örugglega við til að tryggja bæði hlítni við lög og reglur og til að stuðla að öryggi og gagnsæi.
Landsbankinn styður áfram við hnattrænt samkomulag Sameinuðu þjóðanna, UN Global Compact, og fylgir viðmiðum þess. Við skilum einnig framvinduskýrslu til hnattræns samkomulags SÞ á vefsvæði verkefnisins.
Sjálfbærniuppgjör Landsbankans gegnir hlutverki framvinduskýrslu til Viðmiða um ábyrga bankaþjónustu (PRB).
Bankinn greinir í fyrsta sinn frá áhrifum á líffræðilega fjölbreytni
Landsbankinn hefur unnið ötullega að því að þekkja raunlosun gróðurhúsalofttegunda frá starfsemi sinni, bæði beina og óbeina. Slík losun og afleiðingar hennar hafa verið áhersluatriði í sjálfbærnistarfi bankans frá upphafi. Líffræðileg fjölbreytni og loftslagsmál haldast hönd í hönd en til þess að ná markmiðum í loftslagsmálum verður að stöðva hnignun líffræðilegrar fjölbreytni.
Eitt helsta atriðið sem aðgreinir líffræðilega fjölbreytni og loftslagsmál er að losun gróðurhúsalofttegunda hefur hnattræn áhrif óháð því hvar losunin á sér stað á meðan hnignun líffræðilegrar fjölbreytni er oftast staðbundin.
Árið 2022 hóf Landsbankinn að vinna að því að dýpka skilning sinn á áhrifum starfseminnar á líffræðilega fjölbreytni. Var þetta eðlilegt næsta skref í kjölfar þess að loftslagsstarf bankans var komið í fastan farveg. Landsbankinn gerðist aðili að samtökum um þróun bókhalds fyrir líffræðilega fjölbreytni (Partnership for Biodiversity Accounting Financials (PBAF)) árið 2022 og skuldbatt sig til að meta áhrif starfseminnar á náttúrufar og líffræðilega fjölbreytni í samræmi við leiðbeiningar aðgerðahóps um náttúrutengdar fjárhagsupplýsingar TNFD árið 2024. Undir lok árs 2025 var orðið ljóst að PBAF myndi sameinast Finance for Biodiversity Foundation (FfB) frá og með janúar 2026. Við undirbúning fyrstu TNFD skýrslunnar hafði þegar komið í ljós að bankinn nýtti sér fyrst og fremst aðferðarfræði TNFD en ekki leiðbeiningar PBAF. Af þeim sökum dró bankinn sig út úr PBAF og mun framvegis leggja áherslu á að styðjast við leiðbeiningar TNFD.
Landsbankinn birtir nú í fyrsta skipti skýrslu um áhrif starfseminnar á náttúrufar og líffræðilega fjölbreytni í samræmi við leiðbeiningar TNFD og fjallar hún um árið 2025. Nánar má lesa um fyrstu TNFD-skýrsluna í sjálfbærniuppgjöri bankans.
Líffræðileg fjölbreytni - Stefna og markmið til ársins 2030
„Líffræðileg fjölbreytni [...] er hugtak sem endurspeglar lífríkið í öllum sínum fjölbreytileika. Fjölbreytni lífríkisins er grundvöllur allra lífkerfa og undirstaða heilbrigðar starfsemi vistkerfa, og þar með alls lífs á jörðinni. Allar lífverur, að okkur mönnunum meðtöldum, reiða sig á framlag vistkerfa, s.s. fæðu, lyf, búsvæði, jarðveg, súrefni og hreint vatn; í stuttu máli allt það sem gerir lífið mögulegt.“
Vel sóttur sjálfbærnidagur
Sjálfbærnidagur Landsbankans var haldinn í fjórða sinn fimmtudaginn 4. september 2025 og var afar vel sóttur. Þar voru loftslagsmál, raforkumál, plastframleiðsla, fatabransinn, timbur og gómsætt grænkerafæði til umræðu, en frummælendur voru fimm stjórnendur fyrirtækja ásamt formanni loftslagsráðs.
Lilja Björk Einarsdóttir, bankastjóri Landsbankans, opnaði viðburðinn og ræddi m.a. um hlutverk bankans í sjálfbærnimálum sem væri ekki síst að stuðla að umræðu og aukinni þekkingu á sjálfbærni. Að deila þekkingu er mikilvægur þáttur í sjálfbærnistarfi bankans og liður í að uppfylla skuldbindingar okkar gagnvart SBTi sem bankinn setti sér samkvæmt sjálfbærnistefnu bankans.
Endurnýjun Svansvottunar mötuneytisins
Í febrúar hlaut mötuneyti Landsbankans í Reykjastræti 6 endurvottun Svansins. Þetta er í fyrsta sinn sem mötuneytið er vottað eftir flutning bankans í nýtt húsnæði. Mötuneyti bankans hefur verið Svansvottað frá árinu 2013 og var fyrsta mötuneytið á Íslandi til að fá slíka vottun.
Svansvottunin er liður í að lágmarka sóun og umhverfisáhrif í samræmi við sjálfbærnistefnu bankans. Vottunin tekur m.a. til þjálfunar starfsfólks, aðgerða til að draga úr matarsóun, orkusparnaðar, efnainnihalds og notkunar skaðlegra efna. Vottunin tekur einnig til hlutfalls lífrænna vara en starfsfólk mötuneytisins og Sjálfbærnideildar bankans hefur undanfarið unnið að bættum samskiptum við birgja í þeim tilgangi að auka hlutfallið enn frekar. Þá er fylgst náið með matarsóun og fjölda aðgerða beitt til að draga úr henni.
Svanurinn er opinbert umhverfismerki Norðurlandanna. Meginmarkmið Svansins er að draga úr umhverfisáhrifum af vörum og þjónustu og auðvelda neytendum að velja umhverfisvænni kosti.
Nýtt mælaborð matarsóunar
Í kjölfar endurnýjunar Svansvottunar mötuneytisins var komið á laggirnar mælaborði matarsóunar þar sem hægt er að sjá matarsóun á mann, eftir tegund máltíðar og dögum. talsverður ávinningur felst í mælingu á matarsóun þar sem hægt er að greina mynstur og taka ákvarðanir í kjölfarið sem hámarka nýtingu hráefna og lágmarka matarsóun.
Mötuneyti Landsbankans þjónustar einnig utanríkis- og menntamálaráðuneytin.
Mannréttindahraðall
Þátttaka í viðskipta- og mannréttindahraðli hnattræns sáttmála Sameinuðu þjóðanna árið 2025 var kjörið tækifæri til þess að læra hvernig bankinn getur formlega greint og tekist á við helstu mannréttindaáhættur í eigin rekstri og virðiskeðju.
Það var mjög gagnlegt að fá aðgang að gögnum og aðferðafræði sem leiða okkur skref fyrir skref í gegnum greiningu og forgangsröðun á áhættum á sviði mannréttinda, samskiptum við hagaðila og hvernig best er að þróa aðgerðaáætlun til að ná sem mestum árangri við að draga úr líkum á og áhrifum af mögulegum mannréttindabrotum.
Það er ákveðin hætta á að mannréttindum sé tekið sem sjálfsögðum hlut á Íslandi. Langtímamarkmið Landsbankans í sjálfbærni snúast fyrst og fremst um að stýra áhrifum okkar þar sem þau eru mest. Við höfum hingað til horft til fjármagnaðrar losunar, sem er nærtæk, en þurfum einnig að gefa gaum víðari áhrifum starfseminnar á samfélagið. Hluti af sjálfbærnistarfinu er að sinna mannréttindamálum vel og út frá ólíkum hópum á mismunandi stöðum í virðiskeðjunni. Hraðallinn styður Landsbankinn til að vera áfram traustur banki fyrir farsæla framtíð.
Sjálfbærni hjá nýju dótturfélagi - TM
Árið 2025 tók Landsbankinn við nýju dótturfélagi, TM. Sjálfbærniuppgjör TM er birt í sér kafla í sjálfbærniuppgjöri Landsbankans og fjallar um tímabilið 28. febrúar til 31. desember 2025 sem er tímabilið sem TM hefur verið hluti af samstæðu Landsbankans. Gera má ráð fyrir að TM verði hluti af loftslagsbókhaldi Landsbankans á samstæðugrunni í framtíðinni líkt og Landsbréf.
TM gerðist aðili að alþjóðlegum sjálfbærniramma fyrir tryggingafélög, Principles for Sustainable Insurance (PSI), í byrjun árs 2023. PSI er samvinnuverkefni Sameinuðu þjóðanna og vátryggingafélaga og snýr að stjórnun UFS-þátta og nýtingu tækifæra. Fyrsta PSI-skýrslan um árangur á innleiðingu viðmiða PSI var gefin út í desember 2025.
Í lok árs 2025 gerðist TM aðili að hnattrænum sáttmála Sameinuðu þjóðanna um siðferði og ábyrgð í viðskiptum, UN Global Compact. Aðildin markar mikilvægt skref í áframhaldandi vinnu TM að ábyrgum og sjálfbærum rekstri. Með aðildinni fylgir TM í fótspor Landsbankans sem hefur verið aðili síðan árið 2006.
Stuðningur framlengdur til Katla Carbon
Á árinu framlengdi Landsbankinn stuðning sinn við verkefnið Katla Carbon (áður SoGreen) með nýjum samningi til fimm ára. Í samningnum felst að bankinn kaupir fyrir fram framleiddar kolefniseiningar til að styðja við menntun stúlkna í Afríku. Katla Carbon styður við sjálfbærnimarkmið bankans sem byggja á heimsmarkmiðum nr. 5, um jafnrétti kynjanna, og nr. 13, um aðgerðir í loftslagsmálum. Gert er ráð fyrir að koma megi í veg fyrir losun 21.896 tonna á næstu árum með þessu verkefni.
Loftslagsmarkmið byggð á vísindum
Markmið Landsbankans um samdrátt í losun gróðurhúsalofttegunda var samþykkt af Science Based Targets initiative (SBTi) í febrúar 2024. Markmið bankans styður við markmið Parísarsamkomulagsins.
Landsbankinn hefur skuldbundið sig til að draga úr losun í umfangi 1 og 2 um 95% fyrir árið 2030 miðað við viðmiðunarárið 2019, sem bankinn notar við setningu markmiðanna. Landsbankinn hefur einnig skuldbundið sig til að halda áfram að kaupa endurnýjanlega orku til ársins 2030. Mestu áhrif bankans liggja í fjármagnaðri óbeinni losun í umfangi 3. Fjármögnuð losun bankans fellur í fimm flokka og SBTi fjallar nánar um skiptingu þeirra í samantekt sinni um markmiðin og staðfestingarferlið. Í lok árs 2025 mældist heildarlosun undir umfangi 3 27% lægri en árið 2019.
Árið 2026 verður hafin vinna við að uppfæra SBTi-markmið bankans og aðlaga það að nýjum Financial Institutions Net-Zero Standard sem SBTi gaf út í júlí 2025.
Skýr rammi um sjálfbæra fjármögnun
Í ársbyrjun 2024 gaf bankinn út uppfærða sjálfbæra fjármálaumgjörð með ytra áliti matsfyrirtækisins Sustainalytics. Undir umgjörðinni lauk Landsbankinn sölu á grænum skuldabréfum að fjárhæð 600 milljónir evra í tveimur útgáfum á árinu og hefur þá gefið út sjö grænar skuldabréfaútgáfur í evrum, þar af fjórar undir uppfærðu umgjörðinni.
Sjálfbærar fjármálaumgjarðir skilgreina með skýrum hætti hvernig fjármagni, sem aflað er í gegnum skuldabréfaútboð eða innlán, verður varið á opinberan og gagnsæjan hátt.
Fjármálaumgjörðin byggir á viðmiðum Alþjóðasamtaka aðila á verðbréfamarkaði (ICMA) og flokkunarkerfi Evrópusambandsins (EU Taxonomy) hvað varðar græna og félagslega fjármögnun og við skilgreiningu á sjálfbærum verkefnum.
Sjálfbær fjármálaumgjörð Landsbankans endurspeglar þannig þær leikreglur sem markaðurinn hefur sammælst um að séu áhrifarík skilgreining á verkefnum sem stuðla að sjálfbærni og rammann sem atvinnugreinar skuli styðjast við í þeim efnum. Í flestum tilfellum er horft til þess að færa hagkerfið í átt að markmiðum Parísarsamkomulagsins. Til þess að ná þessu markmiði er horft til orkunotkunar fyrirtækja, tilfærslu úr jarðefnaeldsneyti yfir í endurnýjanlega orkugjafa, uppbyggingu innviða fyrir endurnýjanlega orkugjafa o.fl.
Gagnsæi við úthlutun á hæfu fjármagni
Bankinn gefur árlega út úthlutunar- og áhrifaskýrslu sem greinir frá verkefnum sem grænu skuldabréfaútgáfurnar hafa fjármagnað. Áhættu- og fjármálanefnd Landsbankans starfrækir undirhóp sem ber ábyrgð á því að ákvarða hvaða fjármagn er hæft undir sjálfbæru fjármálaumgjörðinni og skiptingu þess niður á flokka. Hópurinn skilar árlega tillögu að úthlutun fjármagns á móti útistandandi grænum skuldabréfum til áhættu- og fjármálanefndar. Þegar samþykkt tillaga um úthlutun liggur fyrir er skýrsla þess efnis birt á ytri vef bankans til upplýsinga fyrir fjárfesta.
Landsbankinn birti úthlutunar- og áhrifaskýrslu um útistandandi útgáfur og fjármögnuð verkefni í mars 2025 og er hún staðfest af þriðja aðila.
Í sjálfbærri fjármálaumgjörð Landsbankans er fjallað sérstaklega um hvaða kröfur hver verkefnaflokkur þarf að uppfylla til að teljast hæfur undir umgjörðinni. Verkefnaflokkar sem heyra undir græn eða blá verkefni eru sjö og flokkar sem heyra undir félagsleg verkefni eru þrír.
Útlán til hæfra verkefna undir sjálfbæru fjármálaumgjörðinni námu rúmlega 276 milljörðum króna í árslok. Þess má geta að fyrir árið 2025 setti bankinn það sem markmið að auka ábyrgar lánveitingar sem falla undir skilgreiningar sjálfbæru fjármálaumgjarðarinnar um 10%, eða 25 milljarða króna, og náðist það á árinu.
Eignadreifing og Vaxtareikningur sjálfbær
Á árinu héldum við áfram að bjóða upp á sjálfbærar leiðir til ávöxtunar, annars vegar með sérhæfðum sjóði Landsbréfa, Eignadreifing sjálfbær, og hins vegar innlánsreikningnum Vaxtareikningur sjálfbær. Eignadreifing sjálfbær leit dagsins ljós árið 2021 sem sérhæfður sjóður fyrir almenna fjárfesta. Sjóðurinn skoðar áhrif á UFS-þætti við fjárfestingarákvarðanir og skilgreinist sem 8. gr. sjóður samkvæmt SFDR-reglugerðinni, þar sem hann stuðlar að sjálfbærni með fjárfestingum sínum. Eignasafn sjóðsins er á hverjum tíma með að lágmarki 80% af eignum í sjálfbærum fjárfestingum. Vaxtareikningur sjálfbær, sem einnig var kynntur til leiks árið 2021, ráðstafar innlánum til fjármögnunar á verkefnum sem stuðla að sjálfbærni. Með þessum leiðum geta viðskiptavinir okkar látið sparnaðinn sinn hafa góð áhrif á umhverfi og samfélag og á sama tíma fengið góða ávöxtun.
Græn bílalán
Landsbankinn vill styðja við orkuskiptin. Rafmagnsbílar eru mikilvægur hluti af ferlinu þar sem þeir valda minni losun og eru hagkvæmari í rekstri, sér í lagi á Íslandi.
Við veitum helmingsafslátt af lántökugjöldum á rafmagnsbílum og bjóðum upp á allt að 0,6 prósentustiga afslátt á vöxtum við fjármögnun þeirra.
Hlutfall bílalána til kaupa á rafmagnsbílum einstaklinga uxu jafnt og þétt í lánasafni bankans frá árinu 2020. Í lok árs 2025 var um þriðjungur af allri bílafjármögnun til einstaklinga, eða 36,4%, vegna kaupa á rafmagnsbílum. Hlutfall grænna bílalána til fyrirtækja hafa verið nokkuð stöðug og var 11,3% í lok árs 2025. Samtals var 18,6% af lánsfjárhæð af heildarlánasafni bankans með veð í bifreiðum til rafmagnsbíla.